zaterdag 10 december 2016

Wat is agile? Snel en wendbaar ondernemen!

Wat is agile? Die vraag hoor je steeds vaker want agile is een hype, buzzword, containerbegrip, maar ook een duurzame ontwikkeling die zich zal doorzetten. Agile ondernemen wordt de norm. Er zijn drie invalshoeken om naar het begrip 'agile' te kijken. Handig om te weten als je er mee aan de slag gaat.


Centrale thema voor de 21e eeuw
Het Engelse woord agile staat voor ‘beweeglijk, behendig en lenig’, samengevat in het centrale thema voor de 21e eeuw: wendbaarheid. Anders gezegd: bedrijven moeten meer ‘agile’ worden. Het gebruik van het woord agile is nu misschien een hype, maar dat is de aandacht voor meer snelheid en wendbaarheid allerminst. Uit onderzoek blijkt dat vrijwel alle topmanagers strategische wendbaarheid (strategic agility) cruciaal vinden voor het succes van hun bedrijf.

Agile ondernemen is een must
We kennen allemaal het verhaal van Nokia, Kodak, Polare, Free Record Shop, Hyves, V/D en vele anderen. Zij waren niet in staat om het roer tijdig om te gooien. Als de omstandigheden sneller veranderen, moeten organisaties sneller mee veranderen. Bedrijven die dat nalaten zijn gedoemd te verdwijnen. Snel en wendbaar ondernemen wordt steeds belangrijker.

Drie niveaus van agile ondernemen
Er zijn grofweg drie invalshoeken en niveaus om naar 'agile' te kijken. Anders gezegd: bedrijven kunnen op drie manieren hun snelheid en wendbaarheid vergroten (zie figuur):
1. Op strategisch niveau: strategische wendbaarheid (strategic agility).
2. Op operationeel niveau: operationele wendbaarheid (operational agility).
3. Met behulp van slimme tools (agile hulpmiddelen).



Figuur: 3 niveaus van agile ondernemen

1. Strategische wendbaarheid (agile ondernemen)
Dit is het eerste en belangrijkste niveau. Het draait hier om de goede dingen doen: effectiviteit. Je wilt namelijk niet snel en wendbaar de verkeerde kant op gaan. 

Bedrijven moeten sneller inzicht hebben in welke externe ontwikkelingen van belang zijn, wat er speelt in markten en wat de veranderende wensen en behoeften van klanten zijn. Ook moeten ze hun strategie, businessmodel en merkenbeleid daar steeds sneller op kunnen aanpassen. Het gaat hier dus om het toepassen van agile-principes op strategisch niveau en organisatiebreed. Oftewel strategische wendbaarheid (strategic agility). 

Dat betekent ook het einde van langdurige strategietrajecten en in beton gegoten lange termijnplannen. Agile ondernemen komt eigenlijk pas net kijken. Hoewel een groot aantal startups en bekende namen als Google, Zappos en Spotify dit gedachtegoed al langer hebben omarmt. Net als een klein aantal gevestigde bedrijven zoals DSM, GE en ING die er serieus mee aan de slag zijn gegaan. Met alleen operationele wendbaarheid (lees: op een agile manier je strategie uitvoeren op operationeel niveau), zijn we er dus niet. 

2. Operationele wendbaarheid (agile werken)
Dit is het tweede niveau. Het draait hier om de dingen goed doen: efficiency. Je weet welke kant je op wilt, maar dat moet je snel en wendbaar doen om niet te laat te zijn.

Agile werken komt vanuit de ICT-wereld waar ruim vijftien jaar geleden het Agile Manifesto voor softwareontwikkeling werd gelanceerd. Een nieuwe, mee iteratieve manier van werken als tegenhanger van het traditionele lineaire watervalmodel. Het bevat een stel principes, werkopvattingen en tools zoals Scrum, Sprint en Kanban. Met als doel om door slimme multidisciplinaire samenwerking softwareproducten beter en sneller te ontwikkelen. Door het succes en de populariteit van deze nieuwe werkwijze wordt het gedachtegoed inmiddels breder toegepast. Zo wordt er ook gesproken over agile-marketing, agile-commerce, agile-design, agile-data en agile-HRM. 

Daarnaast worden op dit niveau ook andere tools ingezet zoals procesoptimalisatie via Lean en Six Sigma en het werken in zelforganiserende teams via zogeheten Squads en Circles. Afdelingen en teams scrummen en sprinten dat het een lieve lust is en de invoering van 'zelfsturende' teams krijgt volop aandacht. 

3. Tools (agile hulpmiddelen)
Dit is het derde niveau. Het draait hier om het gereedschap waarmee je de strategische en operationele wendbaarheid mogelijk maakt. Zonder goed gereedschap kan een timmerman weinig uitrichten.

Op dit derde niveau vinden de we toolbox van de agile-expert. Dan gaat het om tools als Strategic foresight (bestuderen van de toekomst), Scrum, Sprint, Kanban, Lean Six Sigma, principes van zelforganisatie (Squads, Circles) en strategic agility-systemen zoals Triggre (combinatie van een procesdesigntool met een ict-applicatiegenerator). Maar denk aan wat de Engelsen zeggen: "A fool with a tool is still a fool".

Kortom, als je je laat verleiden tot een discussie over agile weet dan vanuit welke invalshoek de discussie plaatsvindt. Anders ben je al snel appels met peren aan het vergelijken. En besteed op evenwichtige wijze aandacht aan alle drie niveaus van agility, anders ga je 'scheef lopen'.

Hoe agile is jouw strategie?
Meer lezen over snel en wendbaar ondernemen? Lees dan het boek Hoe agile is jouw strategie? of lees de andere agile-artikelen op dit blog.



Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen